Portal środowiska akademickiego i naukowego

4 stycznia 2010

Fundacja na rzecz Nauki w Polsce

13 proc. budżetu na granty

Nauka w Polsce jest tragicznie niedofinansowana – twierdzi prof. Maciej Żylicz, szef Fundacji na rzecz Nauki Polskiej. Z budżetu wydajemy na nią na jednego mieszkańca 5-10-krotnie mniej niż w krajach „starej” Unii. Tylko 13 proc. budżetu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznacza się na granty dla naukowców. W ocenie prof. Żylicza to zdecydowanie za mało, dlatego wszystkie nowe środki, jakie dostanie nauka z budżetu państwa, powinny być przeznaczone bezpośrednio na system grantowy. W polskim systemie budżetowego finansowania projektów badawczych mamy dwa typy grantów: granty promotorskie oraz tzw. projekty własne (w tym habilitacyjne). W przypadku grantów promotorskich doktoranci konkurują miedzy sobą. W przypadku projektów własnych młodzi uczeni startują w tym samym konkursie, co wszyscy pozostali wnioskodawcy, a więc ich osiągnięcia są porównywane z osiągnięciami starszych, dużo bardziej doświadczonych uczonych. Są więc na przegranej pozycji, mimo, że w swojej kategorii mogą być świetni – tłumaczy prof. Żylicz. Jak przypomniał, dotychczasową sytuację młodych badaczy mają zmienić propozycje rządu zawarte w pakiecie pięciu projektów ustaw (m.in. ustawa o zasadach finansowania nauki oraz ustawa o Narodowym Centrum Nauki), które – zgodnie z zapowiedzią resortu – mają wejść w życie w połowie przyszłego roku (obecnie projekty te są omawiane w sejmowej podkomisji ds. nauki i szkolnictwa wyższego). Projekt utworzenia Narodowego Centrum Nauki zakłada osobne ścieżki finansowania dla młodych uczonych. Jak informowała w grudniu minister nauki Barbara Kudrycka, 20 proc. środków Centrum będzie przeznaczane na badania wyłącznie dla młodych naukowców, czyli tych, którzy w momencie składania wniosku nie ukończyli 35. roku życia. Oprócz tego, młodzi naukowcy będą mogli startować w każdym innym konkursie ogłaszanym przez tę instytucję. W opinii prof. Żylicza, jeżeli w polskim systemie grantowym nie zagwarantuje się większych pieniędzy na badania dla młodych naukowców, to zostaną oni za granicą. Źródło: Serwis Naukowy PAP